Tài chính cá nhân Tiết kiệm & Tích lũy

Quản lý tài chính cá nhân cực hiệu quả với 10 chiến lược sau đây!

personal finance
4.7/5 - (3 votes)

Tất tần tật, tất cả mọi mặt liên quan đến cách chúng ta chi tiêu và sử dụng tiền hàng tháng, thậm chí hàng ngày, hàng giờ đều liên quan đến một thuật ngữ được gọi là Quản lý tài chính cá nhân. Đây là một khái niệm có phần xa lạ, thậm chí là bị xem nhẹ, coi thường bởi phần đông người Việt trong quá khứ, nhưng hiện nay đang dần được phổ biến và quan tâm hơn bởi thế hệ trẻ năng động.

Được xem như là nền móng đầu tiên của hành trình Tự do tài chính, quản lý tài chính cá nhân tốt đòi hỏi những chiến lược đúng đắn và tỉ mỉ, giống như cách mà các tướng lĩnh dàn trận trước khi tiến quân vậy! Vậy những chiến lược chúng ta sẽ đề cập ở đây là gì?

"Báo cáo tài chính" cá nhân?

Rất nhiều bạn trẻ sa vào lối chi tiêu quá mức và dùng “trí nhớ” để ước chừng xem mình còn bao nhiêu tiền, nếu “cảm thấy” sắp hết tiền thì họ mới tiêu chậm lại để chờ lương tháng tiếp theo. Đây là một sai lầm tai hại nhưng cũng rất phổ biến, hãy khắc phục nó ngay bây giờ!

Giống như một doanh nghiệp cần lập bảng báo cáo tài chính để theo dõi biến động của tài sản cũng như doanh thu, dòng tiền… các bạn hãy chuyên nghiệp hóa tài chính cá nhân bằng việc lập một bảng báo cáo tài chính để quản lý chi tiêu và tài sản của riêng mình.

Một bảng báo cáo tài chính cơ bản sẽ có 3 phần: Kết quả kinh doanh (KQKD), Cân đối kế toán (CĐKT) và Lưu chuyển tiền tệ (LCTT). Để hiểu BCTC doanh nghiệp cần khá nhiều kiến thức cơ bản về kế toán.

Nhưng với tài chính cá nhân, các bạn chỉ cần đơn giản hóa: KQKD chính là THU NHẬP của bạn, CĐKT chính là TÌNH HÌNH TÀI SẢN HIỆN TẠI của bạn (bao gồm nợ), còn LCTT chính là DIỄN BIẾN TIỀN RA/VÀO của bạn trong suốt thời gian được ghi trên báo cáo.

bao cao tai chinh ca nhan
VỐN CHỦ SỞ HỮU = TÀI SẢN (TOTAL ASSETS) - TỔNG NỢ (LIABILITIES). Nếu Nợ của bạn lớn hơn Tổng tài sản, bạn đang có vốn chủ âm, một điều cực kỳ nguy hiểm.

Còn nếu việc lập BCTC cá nhân quá lằng nhằng và rắc rối với bạn, ở những bước đầu bạn chỉ cần đơn giản ghi chép lại cẩn thận những chi tiêu của mình và nhớ đặt cho nó một hạn mức là đủ.

Xem thêm: Cách lập Báo cáo tài chính cá nhân ĐẦY ĐỦ và CHÍNH XÁC nhất tại đây!

Chia tiền vào những chiếc "lọ"

Hẳn các bạn đã từng nghe đến khái niệm những chiếc “lọ” trong tài chính cá nhân ở đâu đó, khi những gia đình ngày xưa chia những đồng tiền của mình vào những chiếc lọ có dán nhãn: “Tiền ăn”, “Tiền học”, “Tiền khẩn cấp”, “Tiền tiết kiệm”…

Thì hiện nay trong thời đại số, bạn không nhất thiết phải cất công đi mua những chiếc lọ và bỏ tiền vào theo nghĩa đen! Bằng việc sở hữu nhiều tài khoản ngân hàng khác nhau, bạn sẽ tiến hành lên các chiến lược phân bổ thu nhập cho mình cho hợp lý.

quan ly tai chinh ca nhan

Nhớ rằng các khoản tiền của bạn phải được phân bổ vào ít nhất là 5 chiếc lọ sau đây: Các khoản thanh toán bắt buộc, Chi tiêu thông thường, QUỸ KHẨN CẤP, QUỸ DỰ PHÒNG và ĐẦU TƯ DÀI HẠN.

Tùy vào nhu cầu của bản thân: Hãy xây dựng chúng theo các tỷ lệ được khuyến khích bởi các chuyên gia: 50-10-10-10-10, hoặc 40-10-10-10-20, hoặc linh hoạt hơn nữa.

Chi tiêu bắt buộc - đừng đẩy mình vào thế khó!

Đừng bao giờ quên sự tồn tại của những hóa đơn! Mỗi tháng, bạn bắt buộc phải thanh toán tiền điện, nước, internet, tiền học của con cái hay tiền thuê nhà, trả nợ bank… Mỗi khi có thu nhập, hãy dự phòng cho mình những khoản này trước tiên và để chúng ra một chiếc lọ mà bạn không được phép táy máy vào.

Đừng đặt ra một mức cố định cho các loại chi tiêu này, hãy dành ít nhất khoảng 10% số dư thừa để đối phó với các khoản phát sinh ngoài dự kiến, ví dụ như mùa hè bạn phải tốn nhiều tiền điện hơn do bật điều hòa, hay tiền nước tăng đột ngột do rò rỉ…

Và nhớ rằng vật giá theo thời gian luôn tăng lên, đặc biệt là trong thời buổi lạm phát. Chắc chắn rằng thu nhập của bạn phải đuổi kịp mức tăng của các loại chi tiêu bắt buộc này.

receipt

Cuộc chiến với cám dỗ mang tên: Hạn mức chi tiêu

Thời buổi công nghệ, những khuyến mại trên Shopee, Lazada, Tiki… sẽ khiến cho chiếc ví của bạn trở nên “run rẩy” hơn bao giờ hết. Những cụm từ gây nghiện như “flash sale”, “mã giảm giá”, “sale sập sàn” sẽ nhanh chóng đẩy bạn tới giới hạn tiêu xài quá mức cần thiết.

Không chỉ các trang thương mại điện tử, nhiều bạn trẻ còn có cho mình những thói quen chi tiêu ác liệt cho những chuỗi nhà hàng, đồ uống như trà sữa, lẩu… tiêu tốn cho mình những chi phí mang tính “tích tiểu thành đại”.

Xem thêm: Góc nhìn chuyên gia: Nhịn uống trà sữa mỗi ngày và đem đầu tư liên tục 40 năm thì ta có bao nhiêu tiền? (CafeF)

Nếu chi tiêu vượt quá số tiền bạn kiếm ra được, bạn không bao giờ có thể có thể gia tăng tài sản của mình trong tương lai.

Hãy đặt ra cho mình một hạn mức chi tiêu mỗi tháng! Sau khi đã phân bổ thu nhập hàng tháng bằng cách chia chúng ra những “chiếc lọ”, số tiền còn lại sau khi phân bổ chính là số tiền chi tiêu tự do còn lại của bạn, và hạn mức này chính là “lằn ranh đỏ” bạn không được phép vượt qua.

Vay mượn và thẻ tín dụng - đừng đùa với bom nổ chậm

Rất nhiều bạn trẻ có một tư duy nguy hiểm là coi thẻ tín dụng như “tiền chùa”, họ sử dụng thẻ tín dụng để tiêu xài xả láng mà quên mất việc phải trả nợ trong tương lai.

Những chiếc thẻ tín dụng hầu hết đều có lãi suất ở mức khá cao và bao gồm phí phạt trả chậm, sẽ ngốn của bạn rất nhiều chi phí tiền mặt trong tương lai. Đó là còn chưa kể đến điểm tín dụng của bạn sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nếu bị nợ xấu, ảnh hưởng đến việc vay mượn về sau trong những trường hợp cấp bách hoặc vay kinh doanh.

Việc vay mượn, cho dù là vay người quen không tính lãi mà bạn không trả, thì bạn đã đánh mất thứ còn quý giá hơn cả tiền bạc, đó chính là chữ tín. Chữ tín trong kinh doanh cực kỳ quan trọng, ai đánh mất nó, cả đời làm ăn sẽ không bao giờ khá nổi.

nợ thẻ tín dụng

Còn đến bước đường cùng mà bạn đã phải động đến loại hình tín dụng cực đoan nhất là vay nóng, hay tín dụng đen thì cuộc sống của bạn sẽ luôn trong tình trạng khổ sở vô cùng. Lãi suất cắt cổ, cùng cách đòi nợ mang tính chất “khủng bố tinh thần” đã khiến nhiều người không thể trả nổi khoản nợ và đi đến những hành động dại đột.

Tóm lại, ở đời có vay – có trả. Bạn đừng nên cố gắng phá vỡ mối quan hệ nhân quả này.

Chi tiêu lãng phí: thói quen vô thức - đến tự chủ tài chính

Chi tiêu cũng được chia thành nhiều loại, những chi tiêu không bắt buộc sẽ được chia thành 2 loại là Lãng phí (wasted) và Nên có (Nice-to-have). Chi tiêu Lãng phí là những chi tiêu hoàn toàn không đem lại bất cứ lợi ích nào về tri thức, sức khỏe cũng như khả năng tạo ra thu nhập cho bạn.

Ví dụ, bạn chi tiêu để tham gia những buổi tiệc tùng, bia bọt bên những người bạn chí cốt của mình để đổi lấy niềm vui, thế nhưng nó không đem lại lợi ích gì về sức khỏe (bia, rượu, thuốc lá, đồ nhậu… tất nhiên không tốt cho sức khỏe). Cũng không mang lại kiến thức, nếu chủ yếu là chém gió khuây khỏa. Đây là một dạng chi tiêu lãng phí.

wasted food

Hay bạn lên trang thương mại điện tử và tậu cho mình những món đồ hay ho, độc lạ. Nhưng chỉ một thời gian là bạn chán nó và nó cũng chả có hữu ích gì cho bạn sau này. Hoặc bạn hay có thói quên ngồi cà phê, ngồi trà đá chém bão suốt ngày, đây cũng là chi tiêu mang tính lãng phí.

Về cơ bản, nếu chi tiêu đó chỉ đem lại sự thỏa mãn nhất thời, thì đó là một dạng chi tiêu lãng phí. Với một người tự chủ tài chính, đây là loại chi tiêu bạn cần phải hạn chế nhất có thể.

Đáng tiếc với đa số chúng ta, chúng ta bỏ tiền vào những chi tiêu lãng phí một cách vô thức mà không hề hay biết.

Chi phí nice-to-have: "nice" chứ không phải "must"

Nice-to-have, đúng với cái tên của nó, là loại chi tiêu “có thể có cũng được”, nhưng “nice” còn đồng nghĩa với việc nó là những chi tiêu tốt cho cả chính bản thân bạn!

Ví dụ, bạn bỏ tiền đầu tư một khóa học trên mạng về cách kiếm thu nhập thụ động, học ngoại ngữ, học lập trình… Vì nó giúp ích cho bản thân bạn, nó là một dạng chi tiêu nice-to-have chứ không hề lãng phí.

Hay bạn mua một chiếc đồng hồ chạy bộ, một chiếc giày chạy mới để bắt đầu thói quen rèn luyện sức khỏe, đó cũng là một điều rất tốt! Và nó được coi là chi tiêu nice-to -have. Dạng chi tiêu này đem lại lợi ích lâu dài về sau cho bạn.

Tuy nhiên, cũng đừng nên tốn quá nhiều tiền cho loại chi phí này, vì các chi phí nice-to -have cho những loại hình trên cũng không hề rẻ. Mỗi tháng bạn chỉ nên chi tối đa 1-2 sản phẩm để không bị thâm hụt quá nhiều tiền cho đến cuối tháng.

online courses

Đừng quá keo kiệt với bản thân...

Trái ngược với thái cực tiêu xài lãng phí, nợ nần chồng chất là việc cứ bo bo tiết kiệm, dè sẻn và keo kiệt. Đương nhiên quá thiên về bên nào cũng là điều không tốt cả. 

Nếu bạn cứ lo sợ lãng phí, lo sợ mất tiền và không dám tiêu quá nhiều tiền, trông bạn sẽ chẳng khác nào những người trụ cột trong gia đình những năm 80 thời bao cấp.

Ngay cả những chi tiêu lãng phí cũng được coi như một liều xả stress sau những giờ làm việc căng thẳng. Thỉnh thoảng bạn cũng nên tự thưởng cho mình những giờ phút giải trí để cân bằng lại cuộc sống của mình.

Suy cho cùng, chúng ta kiếm tiền cũng chính là để dùng tiền hưởng thụ cuộc sống. Tại sao phải đợi đến lúc bạn giàu có rồi mới bắt đầu học cách hưởng thụ cuộc sống? Thay vào đó, hãy coi sự giàu có, tự do tài chính như một hành trình mà bạn có thể vừa kiếm tiền, vừa trải nghiệm những điều thú vị. 

Nhớ rằng, chỉ cần bạn đặt cho mình một “lằn ranh” hạn mức chi tiêu, bạn sẽ tự ý thức được rằng những chi tiêu cho những thú vui của mình như thế nào là đủ.

Đầu tư định kỳ: Hãy coi như bạn đang trồng cổ thụ!

Nhiều người bước vào thế giới đầu tư tài chính với quan niệm cực kỳ sai lầm! Họ vứt tiền vào những thứ họ không hiểu và hy vọng thị trường trả cho họ giá cao một cách thường xuyên và dễ dàng. Họ kỳ vọng có thể làm giàu nhanh chóng từ những con sóng chứng khoán, crypto hay forex, bất động sản… để được sớm vung tiền tiêu xài thỏa thích như những vị vua chúa.

Sự thật là thị trường tài chính có mức độ đào thải rất cao, tới mức hơn 90% người tham gia đều bị thua lỗ. Nếu không có phương pháp đầu tư đúng đắn và dài hạn, bạn sẽ mất sạch số tiền đầu tư cho tương lai tài chính của mình.

Lên kế hoạch đầu tư chậm rãi, an toàn và ít rủi ro. Cổ thụ không lớn nhanh như thổi giống như thánh Gióng. Rừng cây phải được truyền đời gây dựng và gieo trồng. Hãy nghiêm túc coi việc đầu tư là quá trình dài hơi, quả ngọt sẽ đến một cách xứng đáng!

Xem thêm: Đầu tư dài hạn với Chứng chỉ quỹ như thế nào?

tự do tài chính

Không ngừng đọc sách, học hỏi và rèn luyện sức khỏe

Cuộc đời chúng ta thay đổi theo hai cách. Qua những người ta đã gặp, và qua những cuốn sách ta đã đọc
Harvey-Mackay
Harvey Mackay
Doanh nhân, tác già và người truyền cảm hứng tại Mỹ

‘Không cần phải bàn cãi về tác dụng của việc đọc sách, bạn đã từng nghe đến rất nhiều những tấm gương và những bài học của những cá nhân, những quốc gia thành đạt nhờ văn hóa đọc (như Israel, Nhật Bản…). Đọc sách là cách để bạn thay đổi tư duy và cuộc đời mình.

Bên cạnh đó, việc học hỏi không ngừng là cách để bạn thường xuyên “keep contact” (giữ liên lạc) với những thay đổi của thời cuộc. Dù bạn làm nghề gì, có khả năng sau 20 năm chúng cũng sẽ thay đổi, thậm chí là biến mất hoàn toàn. Do vậy để đảm bảo khả năng kiếm thu nhập của mình luôn được duy trì, hãy luôn học hỏi.

Và đương nhiên, rèn luyện sức khỏe chính là nền tảng quan trọng để bạn có đươc một năng suất làm việc hiệu quả và một sức khỏe tinh thần tốt. Nói như nhà thơ của La Mã cổ đại Juvenal: “Một tâm trí khỏe mạnh nằm trong một cơ thể khỏe mạnh”.

Bottom Line

Như vậy là chúng ta đã điểm qua 10 chiến lược hiệu quả giúp các bạn có được phương pháp quản lý tài chính cá nhân hiệu quả. Mọi thói quen tốt cần thời gian và sự kiên nhẫn để duy trì, do vậy đừng vội nản chí khi chưa thấy những gì tốt đẹp tìm đến. 

Hãy nhớ hiệu ứng cánh bướm: “Một cái đập cánh của con bướm có thể gây ra trận cuồng phong cách đó vạn dặm”. Mọi động thái chi tiêu, tiết kiệm hay đầu tư từ sớm sẽ tạo ra những thay đổi rất lớn cho cuộc sống của bạn trong vòng 20-30 năm nữa. Do vậy khi còn trẻ, hãy lên kế hoạch từ sớm để không phải hối hận!

Similar Posts

Leave a Reply

Your email address will not be published.

error: Content is protected !!